Materiały szkoleniowe i testy dla kursu:
STERNIK MOTOROWODNY
Temat: Podstawowe znaki żeglugowe
Zawartość strony: Podstawowe znaki żeglugowe
Podstawowe znaki żeglugowe
Znaki żeglugowe – zakazy, nakazy, ograniczenia i informacja
Czego dowiesz się z tego działu?
W tym rozdziale nauczysz się:rozróżniać podstawowe kategorie znaków żeglugowych,
- interpretować znaki zakazu, nakazu i ograniczenia,
- rozumieć znaki informacyjne i zezwoleń,
- prawidłowo reagować na znaki sygnałowe i świetlne,
- podejmować decyzję zgodnie z przepisami.
Ten rozdział odpowiada na pytanie:
Co muszę zrobić, gdy widzę znak?
Oznakowanie dróg wodnych pełni kluczową rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa oraz sprawnej komunikacji między jednostkami pływającymi. Podobnie jak w ruchu drogowym, system znaków żeglugowych dzieli się na kilka podstawowych kategorii, z których każda ma ściśle określone zadanie:
Podstawowe kategorie znaków żeglugowych
- Znaki zakazu – mają kształt białych tablic z czerwoną obwódką i przekreśleniem; wskazują działania niedozwolone, takie jak zakaz przejścia, kotwiczenia czy wytwarzania fali.
- Znaki nakazu – zazwyczaj białe z czerwoną obwódką (bez przekreślenia), nakładają na sternika obowiązek wykonania konkretnej czynności, np. nadania sygnału dźwiękowego lub zachowania szczególnej ostrożności.
- Znaki informacyjne – niebieskie lub białe tablice przekazujące dane o charakterze eksploatacyjnym, takie jak lokalizacja punktów czerpania wody, telefonicznych czy koniec ograniczeń.
- Znaki pomocnicze (brzegowe i pływające) – obejmują tyki, bakeny oraz boje, które wyznaczają granice szlaku żeglownego, wskazują miejsca niebezpieczne lub rozwidlenia dróg wodnych.
Właściwa interpretacja tych symboli jest niezbędna do uniknięcia kolizji i mielizn, stanowiąc fundament etykiety oraz prawa wodnego.
Znaki zakazu
Zakaz przejścia.
Znak ten zakazuje nam dalszego poruszania w tym kierunku.
Zakaz wyprzedzania
Zakaz wyprzedzania zestawów
Zakaz mijania i wyprzedzania
Zakaz postoju (na kotwicy lub na cumach przy brzegu)
Zakaz postoju na szerokości określonej na znaku w metrach (od znaku)
Zakaz kotwiczenia, wleczenia kotwicy, łańcucha lub liny
Zakaz cumowania do brzegu
Zakaz zawracania
Zakaz wytwarzania fali
Zakaz poza skrajnią określoną tablicami (np. pod mostem, przez jaz).
Zakaz przejścia – przygotować się do wejścia lub przejścia (np. w śluzie).
Zakaz ruchu statków o napędzie mechanicznym
Zakaz ruchu statków używanych wyłącznie do uprawiania sportu lub rekreacji
Zakaz uprawiania narciarstwa wodnego oraz holowania statków powietrznych za statkiem
Zakaz ruchu statków żaglowych
Zakaz ruchu statków, które nie są statkami o napędzie mechanicznym i żaglowym
Zakaz pływania na desce żaglem
Koniec strefy, w której statki używane wyłącznie do uprawiania sportów lub rekreacji mogły rozwijać duże prędkości
Zakaz ruchu skuterów wodnych
Zakaz wodowania i wciągania statków na brzeg
Znaki nakazu
Nakaz ruchu w kierunku wskazanym przez znak
Nakaz skierowania statku na tę stronę szlaku żeglownego, która leży z lewej burty
Nakaz skierowania statku na tę stronę szlaku żeglownego, która leży z prawej burty
Nakaz trzymania się tej strony szlaku żeglownego, która leży z lewej burty
Nakaz trzymania się tej strony szlaku żeglownego, która leży z prawej burty
Nakaz przejścia na tę stronę szlaku żeglownego, która leży z lewej burty
Nakaz przejścia na tę stronę szlaku żeglownego, która leży z prawej burty
Nakaz zatrzymania statku w warunkach określonych przepisami
Nakaz nieprzekraczania podanej na znaku prędkości (km/godz.)
Nakaz nadania sygnału dźwiękowego
Nakaz zachowania szczególnej ostrożności
Nakaz zachowania szczególnej ostrożności. Wyjście na główną drogę dozwolone, gdy nie zmusi to statków na tej drodze do zmiany kursu lub prędkości.
Nakaz zachowania szczególnej ostrożności przy przecinaniu głównej drogi wodnej, które może mieć miejsce, gdy nie zmusza to statków do zmiany kursu lub prędkości.
Nakaz zmiany kursu lub prędkości przez statki idące główną drogą w sytuacjach, gdy z portu lub bocznej drogi wodnej wychodzą statki
Nakaz prowadzenia nasłuchu radiotelefonicznego
Nakaz prowadzenia nasłuchu radiotelefonicznego na wskazanym kanale
Znaki ograniczenia
Ograniczenie głębokości. Na znaku mogą być naniesione liczby wskazujące głębokość (m). Na rzekach o zmiennym poziomie wody wysokość określona jest na poziom najwyższej wody żeglownej.
Ograniczona wysokość prześwitu nad zwierciadłem wody (m). Na znaku mogą być naniesione liczby wskazujące wysokość nad poziomem wody. Na rzekach o zmiennym poziomie wody wysokość określona jest nad poziom najwyższej wody żeglownej.
Ograniczona szerokość szlaku lub kanału żeglownego. Na znaku mogą być naniesione liczby wskazujące szerokość przejścia (m).
Znak ograniczenia ruchu żeglugowego.
Należy się z nim zapoznać. Jest to tzw. znak otwarty, gdzie administrator może umieścić dodatkowy piktogram wskazujący rodzaj ograniczenia. W wypadku, gdy znak ten nie posiada owego piktogramu sami jesteśmy zobowiązani dowiedzieć się jakie ograniczenie obowiązuje w danym m.
Granica szlaku żeglownego oddalona od prawego (lewego) brzegu podana liczbą (m) na znaku. Statki powinny przechodzić w odległości większej.
Znaki informacyjne
Wskazanie linii napowietrznej nad drogą wodną (liczba w prawym dolnym rogu oznacza wysokość linii napowietrznej nad poziomem najwyższej wody żeglownej [m]).
Jaz w bliskiej odległości.
Prom na uwięzi.
Prom przemieszczający się swobodnie.
Zezwolenie na postój (na kotwicy lub na cumach przy brzegu)
Zezwolenie na postój na akwenie, którego szerokość w metrach jest podana na znaku, licząc od miejsca ustawienia znaku
Zezwolenie na postój na akwenie ograniczonym odstępami w metrach, podanymi na znaku, licząc od miejsca ustawienia znaku.
Zezwolenie na postój, burta przy burcie, w maksymalnej liczbie podanej na znaku.
Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które nie są obowiązane do pokazywania znaków wskazanych w § 3.14 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 28 kwietnia 2008 r. w sprawie przepisów żeglugowych na śródlądowych drogach wodnych (statki nieprzewożące niebezpiecznych materiałów).
Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek na podstawie § 3.14 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 28 kwietnia 2008 r. w sprawie przepisów żeglugowych na śródlądowych drogach wodnych (statek przewożący materiały niebezpieczne).
Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać dwa niebieskie światła lub dwa niebieskie stożki na podstawie § 3.14 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 28 kwietnia 2008 r. w sprawie przepisów żeglugowych na śródlądowych drogach wodnych (statek przewożący materiały niebezpieczne stwarzające zagrożenie dla zdrowia).
Miejsce postoju zarezerwowane dla statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać trzy niebieskie światła lub trzy niebieskie stożki na podstawie § 3.14 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 28 kwietnia 2008 r. w sprawie przepisów żeglugowych na śródlądowych drogach wodnych (statek przewożący materiały niebezpieczne wybuchowe).
Miejsce postoju zarezerwowane dla statków z wyjątkiem statków przeznaczonych do pchania, które nie są obowiązane pokazywać znaków wskazanych w § 3.14 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 28 kwietnia 2008 r. w sprawie przepisów żeglugowych na śródlądowych drogach wodnych (statki nieprzewożące niebezpiecznych materiałów).
Miejsce postoju zarezerwowane dla statków, z wyjątkiem statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek na podstawie § 3.14 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 28 kwietnia 2008 r. w sprawie przepisów żeglugowych na śródlądowych drogach wodnych (statek przewożący materiały niebezpieczne).
Miejsce postoju zarezerwowane dla statków, z wyjątkiem statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać dwa niebieskie światła lub dwa niebieskie stożki na podstawie § 3.14 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 28 kwietnia 2008 r. w sprawie przepisów żeglugowych na śródlądowych drogach wodnych (statek przewożący materiały niebezpieczne stwarzające zagrożenie dla zdrowia).
Miejsce postoju zarezerwowane dla statków, z wyjątkiem statków przeznaczonych do pchania, które powinny pokazywać trzy niebieskie światła lub trzy niebieskie stożki na podstawie § 3.14 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 28 kwietnia 2008 r. w sprawie przepisów żeglugowych na śródlądowych drogach wodnych (statek przewożący materiały niebezpieczne wybuchowe).
Miejsce postoju zarezerwowane dla wszystkich statków, które nie są obowiązane pokazywać znaków wskazanych w § 3.14 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 28 kwietnia 2008 r. w sprawie przepisów żeglugowych na śródlądowych drogach wodnych (statki nieprzewożące niebezpiecznych materiałów).
Miejsce postoju zarezerwowane dla wszystkich statków, które powinny pokazywać jedno niebieskie światło lub jeden niebieski stożek na podstawie § 3.14 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 28 kwietnia 2008 r. w sprawie przepisów żeglugowych na śródlądowych drogach wodnych (statek przewożący materiały niebezpieczne).
Miejsce postoju zarezerwowane dla wszystkich statków, które powinny pokazywać dwa niebieskie światła lub dwa niebieskie stożki na podstawie § 3.14 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 28 kwietnia 2008 r. w sprawie przepisów żeglugowych na śródlądowych drogach wodnych (statek przewożący materiały niebezpieczne stwarzające zagrożenie dla zdrowia).
Miejsce postoju zarezerwowane dla wszystkich statków, które powinny pokazywać trzy niebieskie światła lub trzy niebieskie stożki na podstawie § 3.14 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 28 kwietnia 2008 r. w sprawie przepisów żeglugowych na śródlądowych drogach wodnych (statek przewożący materiały niebezpieczne wybuchowe).
Zezwolenie na postój na kotwicy i wleczenie kotwicy, łańcucha lub liny.
Zezwolenie na cumowanie do brzegu.
Miejsce postoju zarezerwowane dla załadunku i wyładunku samochodów (maksymalny dozwolony czas cumowania może być umieszczony na tablicy poniżej znaku).
Wskazanie miejsca do zawracania.
Skrzyżowanie z drogą uznaną za boczną drogę wodną w stosunku do drogi, po której płynie statek.
Połączenie z drogą uznaną za boczną drogę wodną w stosunku do drogi, po której płynie statek.
Skrzyżowanie z drogą uznaną za główną drogę wodną w stosunku do drogi, po której płynie statek.
Połączenie z drogą uznaną za główną drogę wodną w stosunku do drogi, po której płynie statek.
Koniec obowiązywania zakazu lub nakazu albo ograniczenia – obowiązuje tylko w jednym kierunku ruchu żeglugowego.
Miejsce poboru wody pitnej.
Miejsce, w którym można korzystać z telefonu.
Zezwolenie na ruch żeglugowy statków o napędzie mechanicznym.
Zezwolenie na ruch żeglugowy statków używanych wyłącznie do uprawiania sportu lub rekreacji.
Zezwolenie na uprawianie narciarstwa wodnego oraz holowania statków powietrznych za statkiem.
Zezwolenie na ruch statków żaglowych.
Zezwolenie na ruch statków o napędzie wiosłowym.
Zezwolenie na pływanie na desce z żaglem.
Zezwolenie na ruch małych statków używanych wyłącznie do uprawiania sportu lub rekreacji z dużą prędkością.
Zezwolenie na wodowanie i wyciąganie statków na brzeg.
Wskazanie kanału radiotelefonicznego, na którym można uzyskać informacje nawigacyjne.
Zezwolenie na ruch skuterów wodnych.
Znaki sygnałowe uprzedzające – jedno lub dwa białe światła stałe, przed przeszkodą: należy się zatrzymać, jeżeli wymagają tego przepisy.
Znaki sygnałowe uprzedzające – jedno lub dwa białe światła migające, przed przeszkodą: przejście dozwolone.
Znaki zezwoleń i zaleceń
Do grupy znaków zalecenia zaliczamy żółte tablice lub żółte światła informujące nas, czy ruch na danym odcinku drogi wodnej odbywa się w jednym czy w dwóch kierunkach. Najczęściej znaki te spotkamy pod przęsłami mostów, instalacjami napowietrznymi itp.
Zalecenie przejścia w obu kierunkach.
Znak ten oznacza, ze np. pod danym przęsłem mostu możemy spodziewać się jednostek idących w kierunku przeciwnym. Tak więc należy zachować dla nich miejsce.
Zalecenie przejścia w jednym kierunku.
Znaki te oznaczają, że np. pod danym przęsłem mostu ruch ustalono na zasadzie jednokierunkowej, tak więc nie musimy się obawiać jednostek idących z naprzeciwka, a cała szerokość danego przejścia jest do naszej dyspozycji. Pamiętajmy jednak o ograniczonym zaufaniu i na wszelki wypadek bądźmy gotowi do szybkiego manewru, pozwalającego nam uniknąć zderzenia z jednostką, która idąc z przeciwnej strony nie zastosuje się do znaku zakazu, który na pewno będzie umieszczony od „jej” strony.
Zezwolenie przejścia
Znak informuje o zezwoleniu na przejście statku przez miejsce, w którym normalnie przejście byłoby zabronione lub ograniczone. Może być stosowany w różnych sytuacjach, takich jak: wejście do portu lub przystani ,przepłynięcie przez śluzę, przejście pod mostem.
Zastosowanie
Znak może być umieszczony na brzegu lub na konstrukcjach hydrotechnicznych. Często stosowany w połączeniu z sygnalizacją świetlną (jedno lub dwa światła zielone). W nocy może być oświetlony lub wykonany z materiału odblaskowego. Mimo zezwolenia na przejście, należy zachować ostrożność i stosować się do ogólnych zasad żeglugi. W niektórych przypadkach znak może być uzupełniony dodatkowymi informacjami lub ograniczeniami.
Zalecenie trzymania się w wyznaczonym obszarze.
Znak ten wskazuje nam tor, w którym powinniśmy się trzymać. Nie zabrania wyjścia poza ten obszar, ale wyraźnie wskazuje, że w tym wskazanym obszarze będziemy bezpieczniejsi.
Zalecenie przejścia we wskazanym kierunku.
Znak ten sugeruje nam, gdzie powinniśmy się skierować. Gdzie przebiega główny, bardziej uczęszczany szlak. Nie jest to znak nakazu, a jedynie sugestia, co oznacza, że równie dobrze możemy popłynąć w innym kierunku.
W nocy światło izofazowe
Znaki pomocnicze
Podstawowe znaki żeglugowe określone w części I mogą być uzupełnione następującymi znakami:
Tabliczki z napisami wskazującymi odległość od znaku do miejsca, gdzie zaczyna obowiązywać przepis znaku podstawowego (tabliczki w kolorze białym z czarnym napisem umieszcza się nad znakiem podstawowym). Tutaj, nakaz zatrzymania się w odległości 1000 m od znaku.
Prom na uwięzi w odległości 1500 m od znaku.
Uzupełniające sygnały świetlne (biała strzałka świetlna w połączeniu ze światłem zielonym oznacza, że wejście do portu lub drogi wodnej w kierunku wskazanym przez strzałkę jest dozwolone).
Uzupełniające sygnały świetlne. Strzałka z czerwonym światłem oznacza, że wejście do portu lub drogi wodnej w kierunku wskazanym przez strzałkę jest zabronione.
Zezwolenie postoju na odcinku 1000 m.
Zakaz postoju na odcinku 1000 m.
Strzałki wskazujące kierunek, w którym obowiązuje przepis znaku podstawowego (strzałki mogą być białe lub innego koloru i mogą być umieszczone obok znaku lub pod nim).
Tabliczki z napisami lub znakami uzupełniającymi przepis znaku podstawowego (tabliczki należy umieszczać pod znakiem podstawowym).
Tutaj nakaz zatrzymania statku dla przeprowadzenia odprawy celnej.
Tabliczki z napisami lub znakami uzupełniającymi przepis znaku podstawowego (tabliczki należy umieszczać pod znakiem podstawowym).
Tutaj nakaz podania jednego długiego sygnału dźwiękowego.
📌 ŚCIĄGAWKA (5 minut przed egzaminem)
Systemy oznakowania i znaki
🔹 Znaki żeglugowe
Czerwona obwódka z przekreśleniem→ zakaz
Czerwona obwódka → ograniczenie
Niebieskie tło → nakaz
Liczba → parametr graniczny
🔹 Ograniczenia techniczne
Głębokość → sprawdź zanurzenie
Wysokość → sprawdź wysokość całkowitą
Szerokość → utrzymuj oś
Znak = obowiązek działania.
E-patenty
Kursy żeglarskie i motorowodne on-line
